ലഖ്പതി ദീദി, ഡ്രോൺ ദീദി തുടങ്ങിയ നൂതന പദ്ധതികളിലൂടെ ഇന്ത്യയുടെ ഗ്രാമീണ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയുടെ മുഖച്ഛായ തന്നെ സ്ത്രീകൾ മാറ്റിമറിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. കഴിഞ്ഞ രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടുകളായി റേഷൻ, സബ്സിഡി എന്നിവയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിനിന്നിരുന്ന ഗ്രാമീണ സ്ത്രീകളുടെ പങ്ക് ഇന്ന് വൻ മാറ്റങ്ങൾക്ക് വിധേയമായിരിക്കുന്നു. നേരിട്ടുള്ള പണ കൈമാറ്റ പദ്ധതികൾക്കൊപ്പം സ്വയം സഹായ സംഘങ്ങളുടെ (SHG) ശക്തമായ കൂട്ടായ്മയും സ്ത്രീകളെ മികച്ച സംരംഭകരാക്കി മാറ്റുന്നു.
രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള കോടിക്കണക്കിന് സ്ത്രീകൾ ഇപ്പോൾ ബാങ്ക് സഖികൾ, കൃഷി സഖികൾ എന്നീ നിലകളിൽ സേവനം അനുഷ്ഠിക്കുന്നുണ്ട്. ഗ്രാമീണ മേഖലയിലെ സ്ത്രീകൾക്ക് ഔദ്യോഗിക സാമ്പത്തിക ശൃംഖലയുടെ ഭാഗമാകാനും അതുവഴി സ്വന്തം കാലിൽ നിൽക്കാനും ഇത്തരം പദ്ധതികൾ വലിയ സഹായമാണ് നൽകുന്നത്. നമോ ഡ്രോൺ ദീദി പദ്ധതിയിലൂടെ കാർഷിക മേഖലയിൽ അത്യാധുനിക ഡ്രോൺ പൈലറ്റുമാരായി പ്രവർത്തിക്കാനും സ്ത്രീകൾക്ക് ഇതിനോടകം അവസരമൊരുങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.
ലൈഫ് ഇൻഷുറൻസ് കോർപ്പറേഷന്റെ ഭീമ സഖി പദ്ധതി വഴി ലക്ഷക്കണക്കിന് പോളിസികൾ വിറ്റഴിച്ച് പുതിയ ബിസിനസ്സ് മാതൃകകളും ഇവർ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഉത്പന്നങ്ങൾ കൃത്യമായി വിപണനം ചെയ്യുന്നതിനായി സർക്കാരും തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങളും ചേർന്ന് രാജ്യത്തുടനീളം ‘SHE-MART’ പോലുള്ള വിപണന ശൃംഖലകളും ഒരുക്കുന്നുണ്ട്.
ഇ-കോമേഴ്സ് പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളുമായുള്ള ബന്ധവും വനിതാ സംരംഭകർക്ക് തങ്ങളുടെ ഉത്പന്നങ്ങൾ ലോകമെമ്പാടും എത്തിക്കാൻ പുതിയ വഴികൾ തുറന്നു നൽകുന്നു. സാമ്പത്തിക സുരക്ഷിതത്വം ഉറപ്പാക്കുന്നതോടൊപ്പം സ്ത്രീകൾക്ക് കൂട്ടായ സാമ്പത്തിക ശക്തിയും ഈ പദ്ധതികൾ സമ്മാനിക്കുന്നുണ്ട്.
എങ്കിലും, ഈ വനിതാ കേന്ദ്രീകൃത വികസനം കേവലം താത്കാലിക പദ്ധതികളിൽ ഒതുങ്ങാതെ സ്വയം നിലനിൽക്കുന്ന ശക്തമായ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയായി മാറുമോ എന്നാണ് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധർ ഉറ്റുനോക്കുന്നത്. ഈ മുന്നേറ്റം ഗ്രാമീണ ഇന്ത്യയുടെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളെയും വ്യാവസായിക വളർച്ചയെയും വരുംകാലങ്ങളിൽ കൂടുതൽ ശക്തമാക്കുമെന്നാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
Discover how schemes like Lakhpati Deedi and Namo Drone Deedi are transforming women into key economic drivers in India’s rural economy.
