ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഡയറി സഹകരണ സ്ഥാപനമായ ‘ബനാസ് ഡയറി’ ഗുജറാത്തിലെ ബനസ്കന്ത ജില്ലയിലെ പാലൻപൂർ ആസ്ഥാനമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. കോർപ്പറേറ്റ് സ്ഥാപനമോ ശതകോടീശ്വരന്മാരോ അല്ല, മറിച്ച് ഏകദേശം 20 ലക്ഷത്തിലധികം കർഷകരാണ് ഈ വലിയ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥർ.
കർഷകർ തന്നെ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കുകയും ലാഭം പങ്കിടുകയും ചെയ്യുന്ന സഹകരണ മാതൃകയിലാണ് ഇതിന്റെ പ്രവർത്തനം നടക്കുന്നത്. പ്രതിദിനം 80 മുതൽ 100 ലക്ഷം ലിറ്റർ വരെ പാൽ സംഭരിച്ചുകൊണ്ട് ഏഷ്യയിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ പാൽ ശേഖരണ സംവിധാനമായി ബനാസ് ഡയറി മാറിയിരിക്കുന്നു.
ഇത്തരത്തിൽ സംഭരിക്കുന്ന പാൽ ‘അമുൽ’ (Amul) എന്ന പ്രശസ്തമായ ബ്രാൻഡിലൂടെയാണ് ആഗോള വിപണിയിൽ എത്തിക്കുന്നത്. 1969ൽ പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ച ഈ സ്ഥാപനം ഇന്ന് പ്രതിവർഷം 24,000 കോടി രൂപയുടെ വിറ്റുവരവുള്ള ഇന്ത്യയിലെ ക്ഷീരമേഖലയുടെ നട്ടെല്ലാണ്. പാലിന് പുറമെ നെയ്യ്, ഐസ്ക്രീം, തേൻ തുടങ്ങി വൈവിധ്യമാർന്ന ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിലൂടെ ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ഗ്രാമീണ കുടുംബങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക ഭദ്രത ഉറപ്പാക്കാൻ ബനാസ് ഡയറിക്ക് സാധിക്കുന്നു.
Discover the success story of Banas Dairy, Asia’s largest dairy cooperative. With a daily collection of 1 crore liters of milk and a ₹24,000 crore turnover, it’s the backbone of India’s dairy sector
