1960കളുടെ തുടക്കത്തിൽ, ഒരു സ്വതന്ത്ര രാഷ്ട്രമെന്ന നിലയിൽ കഷ്ടിച്ച് കൗമാരപ്രായക്കാരായ ഇന്ത്യ, പ്രധാനമായും ടെക്സ്റ്റൈൽ മില്ലുകളാണ് ഫാഷൻ ഷോകൾ സംഘടിപ്പിക്കുന്നത് എന്ന ആശയം സ്വീകരിക്കാൻ തുടങ്ങി. ഈ ഘട്ടത്തിലാണ് സിമോൺ ടാറ്റ സൗന്ദര്യവർദ്ധക ബ്രാൻഡായ ലാക്മെയുമായി രംഗത്തെത്തുന്നത്. അന്ന് പുതുമയുള്ള ഈ ഷോകൾ ലാക്മെയ്ക്ക് ദൃശ്യപരത നൽകും എന്നായിരുന്നു അവരുടെ പ്രതീക്ഷ. ആ പ്രാരംഭ ഘട്ടത്തിൽ പോലും, ബ്രാൻഡിന് ഉത്പന്നങ്ങൾ മാത്രമല്ല, സാന്നിധ്യവും ആവശ്യമാണെന്ന് അവർ മനസ്സിലാക്കി. തുടർന്ന് ലാക്മെയ്ക്ക് ഉത്പന്നങ്ങൾക്കൊപ്പം സാന്നിധ്യവും നൽകുന്നത് അവർ തുടർന്നു. അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നതിലൂടെ, ഇന്ത്യയ്ക്ക് അതിന്റെ ആദ്യത്തെ തദ്ദേശീയ സൗന്ദര്യവർദ്ധക ബ്രാൻഡ് നൽകുകയായിരുന്നു സിമോൺ ടാറ്റ.
ഇന്ത്യൻ വീടുകളിൽ ലാക്മെയെ പേരെടുക്കാൻ സഹായിക്കുകയും പിന്നീട് വെസ്റ്റ്സൈഡിലൂടെ ടാറ്റ ഗ്രൂപ്പിനെ ആധുനിക ഫാഷൻ റീട്ടെയിലിലേക്ക് നയിക്കുകയും ചെയ്ത ബിസിനസ് ലീഡറായ സിമോൺ ടാറ്റ, 95ആം വയസ്സിൽ അന്തരിച്ചു. 1930ൽ സ്വിറ്റ്സർലൻഡിലെ ജനീവയിൽ ജനിച്ച അവർ ആദ്യമായി ഇന്ത്യയിലെത്തിയത് 1953ൽ വിനോദസഞ്ചാരിയായാണ്. സന്ദർശനത്തിനിടെ നേവൽ.എച്ച്.ടാറ്റയുമായുള്ള കൂടിക്കാഴ്ച അവരുടെ ജീവിതത്തിന്റെ ദിശ മാറ്റിമറിച്ചു. രണ്ട് വർഷത്തിന് ശേഷം അവർ വിവാഹിതരായി. മുംബൈയെ അവർ തന്റെ സ്ഥിരം ഭവനമാക്കി. നേവൽ ടാറ്റയ്ക്ക് ആദ്യ വിവാഹത്തിൽ നിന്ന് രത്തൻ ടാറ്റയും ജിമ്മി ടാറ്റയും എന്ന രണ്ട് ആൺമക്കളുണ്ടായിരുന്നു, സിമോൺ അവർക്ക് വളർത്തമ്മയായി, നിലവിലെ ടാറ്റ ട്രസ്റ്റ്സ് ചെയർമാൻ നോയൽ ടാറ്റയുടെ അമ്മയായി.
ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ തദ്ദേശീയ സൗന്ദര്യവർദ്ധക ബ്രാൻഡിന്റെ പരിണാമവുമായി ഏതാണ്ട് ഇണങ്ങിച്ചേർന്നാണ് ബിസിനസുകാരി എന്ന നിലയിൽ സിമോൺ ടാറ്റയുടെ ജീവിതം വികസിച്ചത്. വിദേശനാണ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ഒരു യുവരാജ്യത്തിന് ചിലവേറിയ ശീലമായിരുന്നു ഇറക്കുമതി ചെയ്ത സൗന്ദര്യവർദ്ധക ഉത്പന്നങ്ങൾ. അതിനുപകരം തദ്ദേശീയ ബദലിന്റെ ആവശ്യകത കണ്ട പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിന്റെ പ്രേരണപ്രകാരമാണ് 1952ൽ ജഹാംഗീർ രത്തൻജി ദാദാഭോയ് ടാറ്റ ലാക്മെ സ്ഥാപിച്ചത്. ഫ്രഞ്ച് സ്ഥാപനങ്ങളായ റോബർട്ട് പിഗ്വെറ്റ്, റെനോയർ എന്നിവയുമായി സഹകരിച്ചാണ് ബ്രാൻഡ് ആരംഭിച്ചത്.
ലാക്മെ ബോർഡിൽ ചേർന്ന ഉടൻ തന്നെ, സിമോൺ ടാറ്റ അതിന്റെ ഐഡന്റിറ്റി രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിൽ കേന്ദ്രബിന്ദുവായി. ലിപ്സ്റ്റിക് ധരിക്കുന്നത് ഇപ്പോഴും എതിർപ്പ് ക്ഷണിച്ചുവരുത്തുന്ന രാജ്യത്ത്, ബ്രാൻഡിന്റെ ഭാവി മാറുന്ന മനോഭാവങ്ങളെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്ന് അവർ മനസ്സിലാക്കി. ഇന്ത്യൻ പരസ്യം താൽക്കാലികമായിരുന്ന സമയത്ത്, പുതിയ മാർക്കറ്റിംഗിനായി അവർ ശ്രമിച്ചു. ലാക്മെയെ അഭിലാഷപൂർണവും എന്നാൽ ആക്സസ് ചെയ്യാവുന്നതുമായി സ്ഥാപിച്ചു. ഇന്ത്യൻ സ്കിന്നിന് അനുയോജ്യമായ ശ്രേണി നിർമിച്ചു.
ആധുനികതയും സാംസ്കാരിക പരിചയവും അവരുടെ തന്ത്രത്തിൽ ഇടകലർന്നു. ബ്രാൻഡിന്റെ ആദ്യ അംബാസഡറായി 1980കളിലെ സൂപ്പർ മോഡൽ ശ്യാമോലി വർമ, “ലാക്മെ ഗേൾ” ആയി മാറി. ലാക്മെ ഉത്പന്നങ്ങളിൽ സ്റ്റൈലിഷ് ആയി പരമ്പരാഗത ഇന്ത്യൻ ഉപകരണങ്ങൾ വായിക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ആദ്യകാല പരസ്യത്തിൽ ശ്യാമോലി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. പിന്നീട് രേഖ, ഐശ്വര്യ റായ് ബച്ചൻ തുടങ്ങിയ അഭിനേതാക്കൾ ഈ വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഇമേജ് നിലനിർത്തി. ലാക്മെയ്ക്കായി ലിസ റേയും റാമ്പിൽ നടന്നു, അതിന്റെ ഫാഷൻ കാഷെറ്റിന് ആക്കം കൂട്ടി.
1982 ആയപ്പോഴേക്കും സിമോൺ ടാറ്റ ലാക്മെയുടെ ചെയർപേഴ്സൺ ആയി. അവരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ, ഇന്ത്യൻ സൗന്ദര്യത്തിലെ ഏറ്റവും അംഗീകൃത പേരുകളിൽ ഒന്നായി ബ്രാൻഡ് വളർന്നു. എന്നാൽ 1990കളുടെ മധ്യത്തിൽ ലോറിയൽ, റെവ്ലോൺ തുടങ്ങിയ ആഗോള ഭീമന്മാർ ഇന്ത്യൻ വിപണിയിൽ പ്രവേശിച്ചതോടെ പുതിയ സമ്മർദങ്ങൾ വന്നു. ലാക്മെയുടെ സാങ്കേതിക, വിതരണ കഴിവുകൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനായി, 1996ൽ ഹിന്ദുസ്ഥാൻ യൂണിലിവറുമായി (HUL) 50:50 സംയുക്ത സംരംഭം ആരംഭിച്ചു. അസംസ്കൃത വസ്തുക്കളുടെ ഉയർന്ന ഇറക്കുമതി തീരുവ നികത്താനും ആഗോള വൈദഗ്ദ്ധ്യം പ്രയോജനപ്പെടുത്താനും എച്ച്യുഎല്ലിന്റെ വിശാലമായ മാർക്കറ്റിംഗ് ശൃംഖലയിൽ പ്രയോജനപ്പെടുത്താനും ഈ സഖ്യം ശ്രമിച്ചു.
രണ്ട് വർഷത്തിന് ശേഷം, 1998ൽ, ടാറ്റ ഗ്രൂപ്പ് സംയുക്ത സംരംഭത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുകടന്നു. അവരുടെ 50 ശതമാനം ഓഹരികൾ 200 കോടി രൂപയ്ക്ക് വിറ്റു. വിൽപനയെ പിൻവാങ്ങലായി കാണുന്നതിനുപകരം, സിമോൺ ടാറ്റ അതിനെ കേന്ദ്രബിന്ദുവായി ഉപയോഗിച്ചു. ബെംഗളൂരുവിലെ ലിറ്റിൽവുഡ്സ് ഇന്റർനാഷണലിന്റെ ഏക സ്റ്റോർ ഏറ്റെടുക്കുന്നതിനും ടാറ്റ റീട്ടെയിൽ എന്റർപ്രൈസ് സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനായി ലക്മെയുടെ കയറ്റുമതി ബിസിനസുമായി ലയിപ്പിക്കുന്നതിനും അവർ വരുമാനം നൽകി. ട്രെന്റ് എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്ത കമ്പനി, ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രമുഖമായ ഒന്നായി മാറുന്ന ഫാഷൻ റീട്ടെയിൽ ശൃംഖലയായ വെസ്റ്റ്സൈഡ് ആരംഭിച്ചു.
2006 വരെ അവർ ട്രെന്റിന്റെ നോൺ-എക്സിക്യൂട്ടീവ് ചെയർപേഴ്സണായി തുടർന്നു. ഇന്ത്യയിലെ സംഘടിത റീട്ടെയിൽ രൂപപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്ന സമയത്ത് അതിന്റെ ആദ്യകാല വിപുലീകരണത്തിന് മേൽനോട്ടം വഹിച്ചു. ട്രെന്റ് ഇന്ന് സുഡിയോ, ബേൺഡ് ടോസ്റ്റ്, സമോ, ഉത്സ എന്നിവയുൾപ്പെടെ ഒന്നിലധികം ബ്രാൻഡുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നു. കൂടാതെ ടെസ്കോ പിഎൽസിയുമായി സംയുക്ത സംരംഭത്തിലൂടെ സ്റ്റാർ ഗ്രോസറി ശൃംഖലയും നടത്തുന്നു. അവരുടെ മകൻ നോയൽ ടാറ്റയാണ് ഇപ്പോൾ കമ്പനിയുടെ അധ്യക്ഷൻ.
ഇന്ത്യയിലെ മുൻനിര സൗന്ദര്യവർദ്ധക ബ്രാൻഡായ ലാക്മെയുടെ വളർച്ചയ്ക്കും വെസ്റ്റ്സൈഡ് ശൃംഖലയുമായി ചേർന്ന് ഫാഷൻ റീട്ടെയിലിന് അടിത്തറ പാകുന്നതിനും നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് അവർ എന്നും ഓർമ്മിക്കപ്പെടും… അവരുടെ പോസിറ്റീവിറ്റിയും ആഴത്തിലുള്ള ദൃഢനിശ്ചയവും കൊണ്ട്, ജീവിതത്തിലെ നിരവധി വെല്ലുവിളികളെ അവർ അതിജീവിച്ചു, അതേസമയം നമ്മളിൽ പലരെയും ആഴത്തിൽ സ്പർശിച്ചു, എന്ന് ടാറ്റ ഗ്രൂപ്പ് അവരുടെ വിയോഗത്തിൽ അനുശോചനം രേഖപ്പെടുത്തി.
ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ തദ്ദേശീയ സൗന്ദര്യവർദ്ധക ബ്രാൻഡ് നിർമിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നതിൽ നിന്ന് തുടങ്ങി അതിന്റെ ഏറ്റവും വിജയകരമായ റീട്ടെയിൽ സംരംഭങ്ങളിലൊന്നിന് അടിത്തറ പാകുന്നതുവരെ, സിമോൺ ടാറ്റ രാജ്യത്തിന്റെ സൗന്ദര്യം, അഭിലാഷം, ആധുനികത എന്നിവയുടെ വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ആശയങ്ങളിൽ നെയ്തെടുത്ത പാരമ്പര്യം അവശേഷിപ്പിക്കുന്നു.
| Simone Tata transformed Lakmé into India’s premier indigenous beauty brand, founded at the request of Nehru, and later pivoted to establish Trend Limited and the successful Westside retail chain. |
