ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ സാങ്കേതിക മേഖലയിൽ പുതിയൊരു മുന്നേറ്റത്തിന് ഒരുങ്ങി ചെന്നൈ ആസ്ഥാനമായുള്ള സ്റ്റാർട്ടപ്പ് അഗ്നികുൽ കോസ്മോസ് (Agnikul Cosmos).ഭൂമിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന പരമ്പരാഗത ഡാറ്റാ സെന്ററുകൾക്ക് പകരമായി ബഹിരാകാശത്ത് പ്രവർത്തിപ്പിക്കാവുന്ന എഐ ഡാറ്റാ സെന്റർ യൂണിറ്റുകൾ നിർമ്മിക്കാനാണ് കമ്പനിയുടെ പദ്ധതി. ഇതിനായി ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ തിരുപ്പതി ജില്ലയിൽ ₹510 കോടി പ്രാരംഭ നിക്ഷേപത്തോടെ പ്രത്യേക നിർമ്മാണ കേന്ദ്രം സ്ഥാപിക്കും.

വിശാഖപട്ടണത്ത് നടന്ന CII Partnership Summit 2026-ൽ ആന്ധ്രാപ്രദേശ് സർക്കാരുമായി അഗ്നികുൽ കരാറിൽ ഒപ്പുവച്ചു. ബഹിരാകാശത്തെ ഡാറ്റാ സെന്ററുകൾക്കാവശ്യമായ സാങ്കേതിക സംവിധാനങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുകയും റോക്കറ്റ് സാങ്കേതികവിദ്യയുമായി അവയെ സംയോജിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് പദ്ധതിയുടെ ലക്ഷ്യം.അഗ്നികുലിന്റെ പദ്ധതിയിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ സവിശേഷത റോക്കറ്റിന്റെ മുകളിലെ ഘട്ടത്തെ (Upper Stage) ബഹിരാകാശത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഡാറ്റാ സെന്റർ പ്ലാറ്റ്ഫോമാക്കി മാറ്റാനുള്ള സാങ്കേതികവിദ്യയാണ്.
സാധാരണയായി ഒരു റോക്കറ്റിന്റെ മുകളിലെ ഘട്ടം ഉപഗ്രഹങ്ങളെ നിശ്ചിത ഭ്രമണപഥത്തിലെത്തിക്കാനാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. എന്നാൽ അഗ്നികുലിന്റെ പദ്ധതിയിൽ ഈ ഭാഗത്തെ കൂടുതൽ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ഉപയോഗിക്കാനാണ് ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.കമ്പനിയുടെ പേറ്റന്റ് നേടിയ സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിച്ച് റോക്കറ്റിന്റെ മുകളിലെ ഘട്ടം വികസിപ്പിക്കാനും അതിൽ ഡാറ്റാ പ്രോസസിങ് സംവിധാനങ്ങൾ ഘടിപ്പിക്കാനും സാധിക്കുമെന്നാണ് അവകാശവാദം.ഇതിലൂടെ റോക്കറ്റിന്റെ ഒരു ഭാഗം ബഹിരാകാശത്ത് സ്വതന്ത്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടിങ് പ്ലാറ്റ്ഫോമാക്കി മാറ്റാനാണ് അഗ്നികുൽ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.
ബഹിരാകാശ ഡാറ്റാ സെന്റർ യൂണിറ്റുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിനായി മാത്രം സജ്ജീകരിക്കുന്ന ഏഷ്യയിലെ ആദ്യ കേന്ദ്രമായിരിക്കും തിരുപ്പതിയിലെ പദ്ധതിയെന്ന് അഗ്നികുൽ സഹസ്ഥാപകനും സിഇഒയുമായ ശ്രീനാഥ് രവിചന്ദ്രൻ വ്യക്തമാക്കി.ലോകത്തുതന്നെ ഇത്തരത്തിലുള്ള ആദ്യ നിർമ്മാണ കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നായി ഇത് മാറുമെന്നും കമ്പനി പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.സെമികണ്ടക്ടർ കമ്പനികൾ വികസിപ്പിക്കുന്ന ഉയർന്ന ശേഷിയുള്ള ഗ്രാഫിക്സ് പ്രോസസിങ് യൂണിറ്റുകൾ (GPU) റോക്കറ്റിന്റെ മുകളിലെ ഘട്ടവുമായി നേരിട്ട് സംയോജിപ്പിക്കാൻ സൗകര്യമൊരുക്കുന്നതാണ് പദ്ധതിയുടെ മറ്റൊരു പ്രധാന ലക്ഷ്യം.എഐ മോഡലുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നതിനും വലിയ അളവിലുള്ള വിവരങ്ങൾ പ്രോസസ് ചെയ്യുന്നതിനും GPU സാങ്കേതികവിദ്യ നിർണായകമാണ്.ബഹിരാകാശത്ത് ഉപയോഗിക്കാൻ അനുയോജ്യമായ GPU സംവിധാനങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുന്ന കമ്പനികൾക്ക് ആവശ്യമായ സാങ്കേതിക പ്ലാറ്റ്ഫോം ഒരുക്കാനാണ് അഗ്നികുലിന്റെ നീക്കം.
പദ്ധതിയുടെ ആദ്യ ഉപഭോക്താവായി ബെംഗളൂരു ആസ്ഥാനമായുള്ള ക്ലൗഡ് ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ സ്റ്റാർട്ടപ്പായ നീവ്ക്ലൗഡിനെ (NeevCloud) അഗ്നികുൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.നീവ്ക്ലൗഡിന്റെ AI SuperCloud പ്ലാറ്റ്ഫോം ഉപയോഗിച്ച് വികസിപ്പിക്കുന്ന എഐ ഡാറ്റാ സെന്റർ മൊഡ്യൂൾ ബഹിരാകാശത്തേക്ക് വിക്ഷേപിക്കാനാണ് കമ്പനികളുടെ പദ്ധതി.ഇതിലൂടെ എഐ കമ്പ്യൂട്ടിങ്, ക്ലൗഡ് അധിഷ്ഠിത ഡാറ്റാ സംഭരണം, വിവരങ്ങളുടെ പ്രോസസിങ് തുടങ്ങിയ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഭ്രമണപഥത്തിൽ നടത്താനുള്ള സാധ്യതകൾ പരിശോധിക്കും.
ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസിന്റെ അതിവേഗ വളർച്ച ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ഡാറ്റാ സെന്ററുകളുടെ വൈദ്യുതി ആവശ്യകത വർധിപ്പിക്കുകയാണ്.
വലിയ എഐ മോഡലുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നതിനും പരിശീലിപ്പിക്കുന്നതിനും അതിശക്തമായ കമ്പ്യൂട്ടിങ് സംവിധാനങ്ങൾ ആവശ്യമാണ്. ഈ സംവിധാനങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്ന താപം നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനും വലിയ തോതിലുള്ള ഊർജവും ശീതീകരണ സൗകര്യങ്ങളും വേണ്ടിവരുന്നു. ചില ഡാറ്റാ സെന്ററുകളിൽ ശീതീകരണത്തിനായി വലിയ അളവിൽ വെള്ളവും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്.ഇത്തരത്തിലുള്ള വെല്ലുവിളികൾക്ക് ബദൽ കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമങ്ങളുടെ ഭാഗമായാണ് ബഹിരാകാശ ഡാറ്റാ സെന്റർ സാങ്കേതികവിദ്യ ആഗോളതലത്തിൽ ശ്രദ്ധ നേടുന്നത്.സൗരോർജം ഉപയോഗിക്കാനുള്ള സാധ്യതയും ബഹിരാകാശ സാഹചര്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ പ്രത്യേക താപനിയന്ത്രണ സംവിധാനങ്ങളും ഇത്തരം പദ്ധതികളുടെ പ്രധാന പരിഗണനകളാണ്.എന്നാൽ ബഹിരാകാശത്ത് താപം നിയന്ത്രിക്കൽ, വികിരണങ്ങളിൽനിന്ന് കമ്പ്യൂട്ടിങ് ഉപകരണങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കൽ, ഭൂമിയുമായുള്ള അതിവേഗ ആശയവിനിമയം, വിക്ഷേപണച്ചെലവ് തുടങ്ങിയ വെല്ലുവിളികളും പരിഹരിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
ബഹിരാകാശത്ത് കമ്പ്യൂട്ടിങ് സംവിധാനങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള സാധ്യതകൾ ലോകത്തെ പ്രമുഖ സാങ്കേതിക കമ്പനികളും പരിശോധിച്ചുവരികയാണ്.SpaceX, Google, Axiom Space, Blue Origin തുടങ്ങിയ കമ്പനികൾ ബഹിരാകാശ അധിഷ്ഠിത ഡാറ്റാ സെന്ററുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സാങ്കേതിക ആശയങ്ങളിലും പദ്ധതികളിലും പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.ഈ മേഖലയിലേക്ക് ഇന്ത്യൻ സ്വകാര്യ ബഹിരാകാശ സ്റ്റാർട്ടപ്പായ അഗ്നികുലും കടന്നുവരുന്നത് രാജ്യത്തെ സ്പേസ് ടെക് വ്യവസായത്തിന്റെ വളർച്ചയിലെ ശ്രദ്ധേയമായ നീക്കമാണ്.
ഇന്ത്യൻ സ്വകാര്യ ബഹിരാകാശ മേഖലയിൽ ഇതിനകം ശ്രദ്ധേയമായ സാങ്കേതിക നേട്ടങ്ങൾ കൈവരിച്ച കമ്പനിയാണ് അഗ്നികുൽ കോസ്മോസ്.
2024 മേയിൽ ശ്രീഹരിക്കോട്ടയിലെ ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യ സ്വകാര്യ ലോഞ്ച്പാഡിൽനിന്ന് കമ്പനിയുടെ അഗ്നിബാൺ SOrTeD ദൗത്യം വിജയകരമായി വിക്ഷേപിച്ചിരുന്നു. 2026 സെപ്റ്റംബറിൽ ചെന്നൈയിലെ അസംബ്ലി, ടെസ്റ്റിങ് കേന്ദ്രത്തിൽ രണ്ട് പുതിയ യൂണിറ്റുകളും അഗ്നികുൽ ആരംഭിച്ചു. പുനരുപയോഗിക്കാവുന്ന റോക്കറ്റ് ഘട്ടങ്ങൾ പരീക്ഷിക്കുന്നതിനും പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ സ്വന്തമായി നിർമ്മിക്കുന്നതിനുമുള്ള ശേഷി ഇതിലൂടെ വർധിപ്പിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം.2027-ന്റെ ആദ്യ പകുതിയിൽ അടുത്ത വിക്ഷേപണം നടത്താനാണ് കമ്പനി ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. പുനരുപയോഗിക്കാവുന്ന വിക്ഷേപണ വാഹനത്തിന്റെയും റോക്കറ്റിന്റെ മുകളിലെ ഘട്ടവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സാങ്കേതികവിദ്യകളുടെയും പ്രകടനം ഈ ദൗത്യത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കുമെന്ന് കമ്പനി അറിയിച്ചു.
Indian space-tech startup Agnikul Cosmos has signed an agreement with the Andhra Pradesh government to establish a ₹510 crore manufacturing facility in Tirupati for space-based AI data centre units. The project aims to transform rocket upper stages into operational computing platforms in orbit. Bengaluru-based NeevCloud will be its first customer. According to the company, the proposed facility will be the first of its kind in Asia, marking a significant step in India’s space technology and AI infrastructure development.

